Chapter 1

GENERAL PROVISIONS

& 1

Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej, zwany dalej Związkiem, jest stowarzyszeniem kombatanckim, posiadającym osobowość prawną.

& 2

1. Terenem działalności Związku jest obszar Państwa Polskiego, a siedzibą władz naczelnych miasto Warszawa.
2. Związek może prowadzić działalność oraz mieć jednostki organizacyjne w innych państwach, jeżeli zezwalają na to przepisy prawne tych państw.

& 3

1. Jednostkami organizacyjnymi Związku są Okręgi t równorzędne z nimi środowiska ogólnokrajowe i zagraniczne oraz działające w ramach tych jednostek Kola.
2. Sposób  powoływania jednostek organizacyjnych oraz  ich strukturę  i skład określają postanowienia § 22 Statuteu.
3. Jednostka  organizacyjna  może  uzyskać osobowość  prawną w trybie obowiązujących przepisów,  po  uprzednim  uzyskaniu zgody Zarządu Głównego.

& 4

Związek   używa   własnych   znaków,   odznak   i   pieczęci,   których   wzory zatwierdza Zarząd Główny.

& 5

Związek może być członkiem związku stowarzyszeń kombatanckich krajowych i zagranicznych.

& 6

Celem  Związku  jest::

1. dobro Kraju oraz umacnianie jego integralności i suwerenności,
2. obrona godności dobrego imienia i pamięci Armii Krajowej i jej żołnierzy, opieka nad nimi i ich rodzinami oraz zapewnienie im pomocy,
3. utrzymywanie i zacieśnianie koleżeńskiej więzi między rozproszonymi   żołnierzami Armii Krajowej i  ich rodzinami,
4. badanie, utrwalanie i rozpowszechnianie historii, tradycji i dziedzictwa ideowego Armii  Krajowej,
5. Współpraca  z organizacjami zrzeszającymi kombatantów i ofiary II Wojny Światowej

& 7

Związek realizuje swoje cele przez:

1. formułowanie i prezentowanie stanowiska Związku w podstawowych problemach Państwa, społeczeństwa i środowisk kombatanckich oraz w bieżących ważnych wydarzeniach,
2. organizowanie opieki socjalnej i pomocy koleżeńskiej dla żołnierzy A mii i Krajowej i ich rodzin,
3. pomoc w wychowywaniu moralnym, patriotycznym i organizacyjnym młodego pokolenia oraz krzewienie wśród młodzieży wiedzy o historii Armii Krajowej i jej tożsamości,
4. upamiętnianie miejsc walki żołnierzy A mii i Krajowej i miejsc ich kaźni, roztoczenie opieki nad grobami poległych kolegów,
5. prowadzenie i popieranie różnych form działalności naukowej, publicystycznej i popularyzatorskiej w zakresie utrwalania i zabezpieczania "dorobku historycznego Armii Krajowej i jej żołnierzy,
6. współdziałanie z fundacjami o pokrewnych celach,
7. organizowanie spotkań koleżeńskich i środowiskowych,
8. pomoc w uzyskiwaniu uprawnień kombatanckich dla wdów i wdowców po kombatantach.

& 8

Dla   osiągania   statutowych   celów   Związek   może   powoływać   Fundacje względnie prowadzić działalność gospodarczą we własnym zakresie.

& 9

1. Ilekroć jest mowa w Statucie o Armii Krajowej, należy przez to rozumieć także Służbą Zwycięstwu Polski /S.Z.P./, Związek Walki Zbrojnej /Z.W.Z/ oraz inne organizacje niepodległościowe scalone z Armią Krajową lub podporządkowane jej kierownictwu jak również organizacje kontynuujące działalność niepodległościową Armii Krajowej także po zakończeniu Drugiej Wojny Światowej.
2. Ilekroć jest mowa w Statucie o poległych żołnierzach Armii Krajowej, należy przez to rozumieć także zaginionych lub zamordowanych.

Rozdział II

CZŁONKOWIE ICH PRAWA I OBOWIĄZKI

&10

Członkiem zwyczajnymi Związku może być żołnierz Armii Krajowej lub innej organizacji wymienionej w § 9 ust. l Statuteu niezależnie od miejsca zamieszkania, posiadanego

obywatelstwa i przynależności organizacyjnej do innych związków żołnierzy Armii Krajowej.

&11

Członkami nadzwyczajnymi mogą być:

1. wdowy, wdowcy i zstępni po żołnierzach Armii Krajowej,
2. osoby fizyczne, które nie były żołnierzami Armii Krajowej w rozumieniu § 9 ust. l Statuteu, a chcą współdziałać w realizacji celów Związku w formie określonej pracy społecznej lub pomocy materialnej
3. osoby prawne  wspierające realizację  celów Związku, które  działają w Związku przez swego przedstawiciela - osobę fizyczną.

& 12

1. Członkiem honorowym Związku może być osoba fizyczna szczególnie zasłużona dla Narodu, Państwa Polskiego lub Związku.
2. Godność członka honorowego Związku nadaje Zjazd Delegatów lub Rada Naczelna na wniosek Zarządu Głównego.

& 13

Nie mogą być członkami Związku osoby, które:

1. zniesławiały Armię Krajową szkalowały lub prześladowały jej żołnierzy z powodu służby w jej szeregach,
2. postępowały w sposób nie licujący z godnością i honorem żołnierza Armii Krajowej,
3. były etatowymi funkcjonariuszami aparatu PZPR lub były członkami naczelnych i wojewódzkich władz ZBoWiD, 
4. są członkami organizacji, których zadania i ideologia są obce i sprzeczne z ideologią : celami Armii Krajowej.

&14

1. Członków zwyczajnych i nadzwyczajnych będących osobami fizycznymi, przyjmuje Zarząd Okręgu na wniosek Kola, po przeprowadzeniu postępowania przewidzianego regulaminem uchwalonym przez Zarząd Główny.
2. Od decyzji Zarządu Okręgu służy zainteresowanemu odwołanie do Zarządu   Głównego   w   terminie 30 dni od daty jej doręczenia, za, pośrednictwem Zarządu Okręgu.                                                                                                   
3. Osoby prawne, członków nadzwyczajnych, przyjmuje Zarząd Główny.

& 15

Członek zwyczajny posiada prawa:

1. czynne i bierne prawo wyborcze do władz Związku,
2. korzystania ze świadczeń socjalnych udzielanych przez Związek lub przez administrację państwową lub samorządową za pośrednictwem Związku,
3. zgłaszania postulatów i wniosków.

& 16

1. Członek   nadzwyczajny   będący   osobą   fizyczną   ma   czynne   prawo wyborcze.
2. Członkowi nadzwyczajnemu  będącemu osobą fizyczną Okręg może przyznać członkostwo zwyczajne  za szczególne  osiągnięcia w realizacji celów statutowych.

& 17

Każdy członek Związku ma obowiązek:

1. udziału w realizacji celów i zadań Związku,
2. przestrzegania postanowień Statuteu, regulaminów i uchwal władz Związku,
3. dbałości o dobro Związku,
4. regulowania w terminie swych zobowiązań finansowych wobec Związku.

& 18

Członkostwo zwyczajne i nadzwyczajne wygasa wskutek:

1. śmierci,
2. wystąpienia ze Związku,      
3. skreślenia przez Zarząd Okręgu, w razie poważnego naruszenia przez członka obowiązków wymienionych w § 17 pkt 4 Statuteu,
4. ujawnienia okoliczności stanowiących podstawę do odmowy przyjęcia do Związku,
5. wykluczenia ze Związku przez Sąd Koleżeński:

?         za czyn lub działalność nie dającą się pogodzić z honorem i godnością żołnierza Armii Krajowej,

?         za działalność na szkodę Związku,

?          w przypadku poważnego naruszenia przepisów określonych w § 17 pkt l do 3 Statuteu.

& 19

Od uchwały Zarządu Okręgu o skreśleniu z listy członków Związku przysługuje skreślonemu odwołanie do Zarządu Głównego w terminie 30 dni dały doręczenia uchwały.

& 20

Członkostwo honorowe wygasa wskutek zrzeczenia się lub przez pozbawienie członkostwa uchwalą Zjazdu Delegatów.

& 21

Za szczególne zasługi dla Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej mogą być nadawane tytuły:

• Honorowego Prezesa Rady Naczelnej przez Zjazd Delegatów,
• Honorowego Prezesa Zarządu Głównego przez Zjazd Delegatów Związku lub Radę Naczelną,
• Honorowego Prezesa Zarządu Okręgu przez Zjazd Okręgu,
• Honorowego Prezesa jednostki organizacyjnej wymienionej w § 22 ust. l pkt 3 - przez walne zebranie tej jednostki organizacyjnej, na wniosek zaopiniowany przez Zarząd Okręgu.

Rozdział III

WŁADZE I STRUKTURA ORGANIZACYJNA ZWIĄZKU

& 22

1. Podstawową jednostką organizacyjną Związku jest powoływane przez Zarząd Okręgu lub Zarząd Środowiska Ogólnokrajowego, Kolo terenowe lub środowiskowe.

?         Koln Terenowe zrzeszają żołnierzy Armii Krajowej z różnych struktur organizacyjnych ich działalności podziemnej, zamieszkałych w zasadzie na terenie jednego powiatu, miasta, względnie jednej lub kilku gmin,

?         Kola Środowiskowe zrzeszają żołnierzy Armii Krajowej z lej samej struktury organizacyjnej ich działalności podziemnej,

?         Koła Terenowe i Środowiskowe, mogą używać dodatkowo innych nazw, po uprzednim ustaleniu przez Zarząd Główny.

1. Pośrednią jednostką organizacyjną Związku jest powoływany przez Zarząd Główny Okręg, w granicach jednego województwa, lub równorzędne z nim Środowisko Ogólnokrajowe, a poza granicami kraju Środowisko Zagraniczne. Zarząd Główny w uzasadnionych przypadkach może powołać na obszarze jednego województwa więcej niż jeden Okręg. Zasięg terytorialny działania Okręgu, oraz jego nazwę określa Zarząd Główny.
   • Okręg zrzesza żołnierzy Armii Krajowej z różnych struktur organizacyjnych ich działalności podziemnej,
   • Środowisko Ogólnokrajowe zrzesza żołnierzy Armii Krajowej z tej samej struktury organizacyjnej ich działalności podziemnej,
   • Środowisko Zagraniczne zrzesza żołnierzy Armii Krajowej zamieszkałych na terenie danego kraju.
   •  
2. Ilekroć jest mowa w Statucie:
   • o Kolach, należy przez to rozumieć Kola Terenowe lub Środowiskowe,
   • o Okręgach, należy przez to rozumieć również Środowiska Ogólnokrajowe i  Zagraniczne.

& 23

Władzami naczelnymi Związku są:

1. Zjazd Delegatów,
2. Rada Naczelna,
3. Zarząd Główny,
4. Główna Komisja Rewizyjna,
5. Główny Sąd Koleżeński.

& 24

1. Władzami Okręgu są: Zjazd Delegatów Kół, Zarząd, Komisja Rewizyjna i Sąd Koleżeński.
2. Władzami koła są: Walne Zebranie Członków, Zarząd i Komisja Rewizyjna.

& 25

1. Kadencja wszystkich władz Związku trwa trzy lata.
2. W razie wygaśnięcia przed upływem kadencji, mandatu członka władz Związku, jego funkcję obejmuje wybrany zastępca w kolejności według liczby otrzymanych głosów.

&  26

1. Jeżeli Statute nie stanowi inaczej, uchwały władz Związku, za wyjątkiem Walnych Zebrań Kół, zapadają przy udziale, co najmniej polowy ogólnej liczby członków organu podejmującego uchwalę.
2. Walne Zebrania Kół mogą rozpoczynać się w dwóch terminach. Walne ?  Zebrania Kół, rozpoczęte w drugim terminie, mogą podejmować uchwały niezależnie od liczby obecnych członków.
3. Uchwały władz Związku zapadają zwykłą większością głosów, o ile Statute nie stanowi inaczej. W razie równej liczby głosów rozstrzyga głos przewodniczącego.
4. Sposób podejmowania uchwał oraz wyboru władz określają odpowiednie regulaminy tych władz.

& 27

Członkowie   władz   pełnią   funkcje   społecznie.   Władze   Związku   mogą zatrudniać pracowników do wykonywania określonych zadań.

Rozdział IV

ZJAZD DELEGATÓW ZWIĄZKU

&  28

1. Zjazd Delegatów Związku, zwany dalej Zjazdem, jest najwyższą władzą Związku. Stanowią go delegaci wybrani w Okręgach w proporcji do liczby członków każdego Okręgu, ustalonej przez Zarząd Główny.
2. W obradach Zjazdu mogą także uczestniczyć z prawem głosowania członkowie władz naczelnych Związku, nie będący delegatami oraz zaproszeni przez Zarząd Główny goście - bez prawa głosowania.

& 29

1. Zjazd odbywa się, co trzy lata, jako zjazd sprawozdawczo-wyborczy i jest zwoływany przez Zarząd Główny. O terminie Zjazdu, Okręgi powiadamiane są, co najmniej na 120 dni przed planowaną datą Zjazdu. Zarządy Okręgów najpóźniej na 60 dni przed tą datą, przekazują do Zarządu Głównego zaktualizowane wykazy delegatów wybranych na Okręgowych Zjazdach.
2. Nadzwyczajny Zjazd zwołuje Zarząd Główny z własnej inicjatywy albo na żądanie Rady Naczelnej lub Głównej Komisji Rewizyjnej, albo na wniosek, co najmniej pięciu Zarządów Okręgów. Zjazd Nadzwyczajny powinien się odbyć w ciągu 60 dni od daty zgłoszenia żądania lub wniosku.
3. Delegatami na nadzwyczajny Zjazd są delegaci wybrani w Okręgach na ostatni Zjazd oraz osoby wymienione w § 28 ust. 2 Statuteu. Termin i szczegółowy porządek obrad Zjazdu powinien być podany do wiadomości delegatom, co najmniej na 14 dni przed dniem Zjazdu.

& 30

Do zakresu działania Zjazdu należ)' w szczególności:

1. wybór Prezesa Zarządu Głównego,
2. wybór 12 członków Prezydium Zarządu Głównego i 6 zastępców,
3. wybór 5 członków Głównej Komisji Rewizyjnej i 3 zastępców,
4. wybór 9 członków Głównego Sądu Koleżeńskiego i 3 zastępców,
5. uchwalenie Statuteu i jego zmian,
6. rozpatrywanie sprawozdań z działalności organizacyjnej Rady Naczelnej, Głównej Komisji Rewizyjnej i Głównego Sądu Koleżeńskiego oraz działalności organizacyjnej i finansowej Zarządu Głównego i po wysłuchaniu wniosków Głównej Komisji Rewizyjnej podjęcie uchwały w przedmiocie udzielenia Zarządowi Głównemu absolutorium,

1. uchwalanie regulaminów dotyczących:
   • Zjazdów,
   • Komisji Rewizyjnych,
   • Sądów Koleżeńskich,
   • innych  regulaminów  o   charakterze   ogólnozwiązkowym, jeśli zajdzie taka potrzeba,

1. wytyczanie kierunków działania Związku,
2. ocena    działalności    władz    naczelnych    i    uchwalanie    stosownych wytycznych dalszej działalności,
3. rozpatrywania wniosków zgłoszonych przez delegatów i podejmowanie uchwał w sprawie wniosków,
4. nadawanie godności członka honorowego i pozbawianie jej oraz nadawanie i pozbawianie godności Honorowego Prezesa Rady Naczelnej i Honorowego Prezesa Zarządu Głównego,
5. podejmowanie uchwal o przystąpieniu do związku stowarzyszeń,
6. podjęcie uchwały o rozwiązaniu Związku i sposobie likwidacji jego majątku,
7. rozpatrywanie odwołań od uchwal Rady Naczelnej uchylających uchwały Okręgowych Zjazdów

Rozdział V

ZARZĄD GŁÓWNY

& 31

1.   Zarząd Główny tworzą:

• Prezes Zarządu Głównego,
• 12 członków Prezydium Zarządu Głównego,
• prezesi Zarządów Okręgów.

2.   Zebrania Zarządu Głównego odbywają się nie rzadziej niż raz na 3 miesiące. W zebraniach biorą udział także przedstawiciele Rady Naczelnej, Głównego  Sądu Koleżeńskiego i Głównej Komisji Rewizyjnej, bez prawa głosowania.

3.   W zebraniach Zarządu Głównego, w przypadku niemożności uczestniczenia Prezesów Zarządów Okręgów biorą udział na równych prawach upoważnieni przez nich członkowie Prezydium Zarządu tych jednostek organizacyjnych.

& 32

Do zakresu działania Zarządu Głównego należy:

1. kierowanie całością działalności Związku za wyjątkiem spraw zastrzeżonych innym władzom naczelnym,
2. nabywanie, zbywanie i obciążanie nieruchomości po uprzednim uzyskaniu opinii Rady Naczelnej i Głównej Komisji Rewizyjnej oraz nadzorowanie działalności gospodarczej Związku,
3. wykonywanie uchwal Zjazdu,
4. uchwalanie rocznych planów pracy Zarządu Głównego i preliminarzy budżetowych oraz nadzór nad prawidłową ich realizacją,
5. zwoływanie Zjazdów,
6. powoływanie i rozwiązywanie Okręgów, określanie zasięgu terytorialnego Okręgów oraz nadzorowanie działalności jednostek terenowych Związku,
7. uchwalanie regulaminów, których ustanawianie nie należy do kompetencji Zjazdu,
8. rozpatrywanie sprawozdań z działalności Prezydium Zarządu Głównego i nadzór nad tą działalnością,
9. rozpoznawanie odwołań od uchwal Zarządów Okręgów,
10. uchylanie uchwał Zarządów Okręgów, jeśli są sprzeczne z prawem, postanowieniami Statuteu lub uchwałami władz naczelnych Związku,
11. zawieszanie w czynnościach członków Zarządów Okręgów, jeśli ich działalność narusza prawo, przepisy Statuteu lub uchwały władz naczelnych, albo przynosi szkodę interesom Związku. Przyczyna zawieszenia powinna być indywidualnie określona i nie może stanowić takiej przyczyny rzeczowa krytyka. Zawieszenie trwa do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy członka Zarządu Okręgu przez Sąd Koleżeński,
12. powoływanie komisji, zespołów i sekcji specjalistycznych Zarządu Głównego,
13. powoływanie Fundacji dla realizacji zadań statutowych,
14. ustalanie wysokości składki członkowskiej i zasad zwalniania od obowiązku zapłaty składki oraz podziału składek na rzecz Zarządu Głównego i okręgów,
15. dokonywanie w przypadku śmierci lub rezygnacji Prezesa Zarządu Głównego, wyboru spośród członków Prezydium Zarządu Głównego, osoby pełniącej obowiązki Prezesa Zarządu, do czasu dokonania przez 1   Zjazd wyboru nowego Prezesa,
16. podejmowanie w uzgodnieniu z Radą Naczelną decyzji w sprawach objętych § 32 pkt 1).

 & 33

1.   Prezes Zarządu Głównego:

• reprezentuje Związek na zewnątrz,
• kieruje bieżącą działalnością Związku , wykonuje uchwały Zarządu Głównego oraz. składa Zjazdowi i Radzie Naczelnej sprawozdanie z jego działalności.

2.    Prezydium Zarządu Głównego:

• wybiera ze swego grona zastępców Prezesa, Sekretarza i Skarbnika,
• działa jako organ Związku przy dokonywaniu czynności prawnych,
• współdziała w zakresie realizacji celów i zadań Związku z zainteresowanymi organizacjami i instytucjami w kraju i za granicą, a w szczególności z archiwami, muzeami wystawami oraz z osobami fizycznymi i prawnymi,
• opracowuje roczne preliminarze i sprawozdania budżetowe i przedstawia je Zarządowi Głównemu do zatwierdzenia,
• zarządza majątkiem Związku i dysponuje funduszami Zarządu Głównego,
• opracowuje projekty regulaminów Związku,
• składa Zarządowi Głównemu sprawozdanie ze swej działalności,
• podejmuje czynności organizacyjne związane z prawidłowym zwołaniem i przebiegiem Zjazdu,
• decyduje w sprawach przekazanych Prezydium do załatwienia przez Zarząd Główny z wyjątkiem spraw wymienionych w § 34 pkt2, 5, 8, 10 i 11,
• opiniuje wnioski Zarządów Okręgów w przedmiocie nadania stopni wojskowych, orderów i odznaczeń i przedstawia je właściwym władzom państwowym oraz czuwa nad ich załatwieniem,
• przedstawia   właściwym władzom  wnioski   Zarządów  Okręgów dotyczące świadczeń socjalnych dla członków.

Uprawnienia wymienione w punktach 10 i 11 mogą być przekazane przez Prezydium Zarządu Głównego Zarządom Okręgów, jeżeli przepisy na to zezwalają.

Rozdział VI

GŁÓWNA KOMISJA REWIZYJNA

& 34

1.  Główną Komisję Rewizyjną Tworzy pięciu członków, którzy wybierają ze swego grona Przewodniczącego, Zastępcę Przewodniczącego i Sekretarza. Jest ona organem kontroli wszystkich władz Związku z wyjątkiem orzecznictwa sądów koleżeńskich.

2.   Do zakresu działania Głównej Komisji Rewizyjnej należy:

• przeprowadzanie, co najmniej raz w roku kontroli całokształtu działalności Zarządu Głównego ze szczególnym uwzględnieniem gospodarki finansowej i majątkowej,
• żądanie wyjaśnień od kontrolowanych władz naczelnych Związku oraz składanie wniosków dotyczących działalności tych władz,
• składanie sprawozdań podczas Zjazdu  z działalności  Głównej Komisji  Rewizyjnej    oraz   oceny   pracy   Zarządu   Głównego.
• Występowanie z wnioskami w przedmiocie udzielania absolutorium ustępującemu Zarządowi Głównemu,
• przygotowywanie projektu regulaminu dotyczącego organizacji pracy Komisji Rewizyjnych oraz zmian tego regulaminu oraz przedkładanie regulaminu lub jego zmian Zjazdowi celem podjęcia odpowiedniej uchwały,
• nadzór nad działalnością Komisji Rewizyjnych Okręgów,
• uczestniczenie przewodniczącego Głównej Komisji Rewizyjnej lub jego zastępcy w posiedzeniach Rady Naczelnej, Prezydium Rady Naczelnej oraz Zarządu Głównego i Prezydium Zarządu Głównego.

3.    Członkowie Głównej Komisji Rewizyjnej nie mogą pełnić Żadnych funkcji we władzach naczelnych i okręgowych Związku.

Rozdział VII

GŁÓWNY SĄD KOLEŻEŃSKI

ORAZ POSTANOWIENIA WSPÓLNE DLA SĄDÓW OBU INSTANCJI

& 35

1.  Sądy Koleżeńskie rozpoznają i orzekają w sprawach dotyczących:

• popełnienia    przez   członków    Związku    czynów    niegodnych, nie dających się pogodzić z honorem żołnierza Armii Krajowej i nie licujących z przynależnością do Związku,
• sporów między członkami o obrazę, zniesławienie i naruszenie nietykalności cielesnej,
• członków władz Związku, obwinionych o  naruszenie  w  swej działalności związkowej prawa, przepisów Statuteu lub uchwal władz naczelnych oraz członków zawieszonych w czynnościach uchwalą właściwego organu Związku.

2.  Sądy Koleżeńskie orzekają następujące kary:

• upomnienie,
• naganę  
• zawieszenie w prawach członka na okres od 3 miesięcy do 2 lat,
• wykluczenie ze Związku.     

Główny Sąd Koleżeński składa się z 9 członków, którzy wybierają ze swego grona Przewodniczącego i Sekretarza.

Główny Sąd Koleżeński:

1. rozpoznaje  w pierwszej  instancji  sprawy przeciwko  członkom władz naczelnych,
2. jest sądem odwoławczym i rozpoznaje odwołania od orzeczeń Sądów   Koleżeńskich   Głównego   i   Okręgów   oraz   wnioski   o wznowienie  postępowania i rewizje,
3. nadzoruje działalność Sądów  Koleżeńskich Okręgów w zakresie organizacyjnym,
4. sporządza      projekt      regulaminu      dotyczącego      organizacji wewnętrznej i trybu postępowania w Sądach Koleżeńskich.

Rozdział VIII

WŁADZE ORGANIZACJI TERENOWYCH

& 36

Okręgowy  Zjazd   Delegatów   Kół,   zwany   Okręgowym   Zjazdem, jest najwyższą władzą Okręgu. Okręgowy Zjazd stanowią delegaci wybrani w proporcji   do   liczby  członków  każdego  Kola,   ustalonej  przez   Zarząd Okręgu oraz członkowie władz Okręgu.

W Okręgowym Zjeździe uczestniczą nie będący delegatami przedstawiciele władz naczelnych bez prawa głosowania.

& 37

1.      Okręgowy Zjazd odbywa się w każdym roku, jako Zjazd Sprawozdawczy, zaś, co trzy Jata jako Zjazd Sprawozdawczo-Wyborczy, dokonujący wyborów władz Okręgu oraz delegatów na Zjazd.

2.      Nadzwyczajny   Okręgowy  Zjazd   zwołuje Zarząd   Okręgu   z   własnej inicjatywy, albo na żądanie Zarządu Głównego, Komisji Rewizyjnej lub na wniosek, co najmniej 1/4 ogólnej liczby Zarządów Kół w Okręgu. Zjazd Nadzwyczajny powinien się odbyć w ciągu 60 dni od daty zgłoszenia żądania lub wniosku, który powinien określać cel jego zwołania.  :

3.      Delegatami na Nadzwyczajny Okręgowy Zjazd są delegaci wybrani w Kołach na ostatni Okręgowy Zjazd oraz inne osoby wymienione w § 38 ust. l Statuteu.

4.      Termin i szczegółowy porządek obrad Okręgowego Zjazdu powinien być podany do wiadomości delegatów, co najmniej na 14 dni przed datą zjazdu.

& 38

Do zakresu działania Okręgowego Zjazdu należy w szczególności:

1. rozpatrywanie sprawozdań z działalności organizacyjnej i finansowej Zarządu Okręgu, Komisji Rewizyjnej i Sądu Koleżeńskiego, przyjmowanie ich, a po wysłuchaniu wniosków Komisji Rewizyjnej podjęcia uchwały w przedmiocie udzielenia Zarządowi Okręgu absolutorium,
2. ocena działalności władz Okręgu oraz działalności Kół i uchwalanie dyrektyw wynikających z tej oceny
3. wybór prezesa Zarządu Okręgu
4. wybór członków i zastępców członków Prezydium Zarządu Okręgu, Komisji Rewizyjnej i Sądu Koleżeńskiego w liczbie ustalonej przez Zarząd Okręgu w porozumieniu z Zarządem Głównym,
5. wybór delegatów Okręgu i ich zastępców w liczbie ustalonej przez Zarząd Główny ( § 28 ust. l Statuteu),
6. rozpatrywanie wniosków zgłaszanych przez delegatów oraz podejmowanie stosownych uchwal,
7. uchwalanie programu działania Okręgu oraz wytycznych określających zadania Okręgu,
8. uchylanie uchwal Walnych Zebrań Kół, jeżeli te uchwały są sprzeczne z prawem, postanowieniami Statuteu lub uchwałami władz nadrzędnych Związku,
9. nadawanie tytułu Honorowego Prezesa Zarządu Okręgu,
10. podejmowanie innych uchwal wymagających decyzji Okręgowego Zjazdu.

&  39

1. Zarząd Okręgu tworzą Prezes Zarządu i członkowie Prezydium Zarządu wybrani przez Okręgowy Zjazd Delegatów w liczbie ustalonej w sposób opisany w § 40 pkt 4 Statuteu oraz Prezesi Kół.
2. Członkowie Prezydium Zarządu Okręgu wybierają ze swego grona Zastępców Prezesa, Sekretarza i Skarbnika.
3. Zebrania plenarne zarządu powinny odbywać się, co najmniej raz na dwa miesiące.
4. W zebraniach Zarządu Okręgu, w przypadkach niemożności uczestniczenia Prezesów Kół biorą udział na równych prawach upoważnieni przez nich członkowie Zarządów tych Kół.

& 40

Do zakresu działania Zarządu Okręgu należy:

1. kierowanie całością działalności Okręgu,
2. powoływanie i rozwiązywanie Kół oraz ich łączenie,
3. zwoływanie Okręgowych Zjazdów,
4. wykonywanie     uchwal     Okręgowych    Zjazdów     i     władz naczelnych Związku,
5. powoływanie w razie potrzeby inspektorów dla usprawnienia pracy Kół,
6. uchwalanie     rocznych     planów     pracy     i     preliminarzy budżetowych,
7. rozpatrywanie sprawozdań z działalności Prezydium Zarządu i nadzór nad jego działalnością,
8. rozpatrywanie odwołań od uchwał Zarządów Kół,
9. uchylanie uchwal Zarządów Kół, jeżeli są sprzeczne z prawem, postanowieniami Statuteu lub uchwałami władz naczelnych i władz Okręgu,  
10. zawieszanie w czynnościach członków Zarządów Kół, jeżeli ich działalność narusza prawo, przepisy Statuteu, uchwały władz Związku albo przynosi szkodę Związkowi. Przyczyna zawieszenia winna być indywidualnie określona;can not constitute such a cause of criticism. The suspension lasts until the final  member of the Board to resolve the matter by the court Kola friendly,
11. receiving and excluding members of the Union
12. submission of applications for members of the ranks, medals and decorations to the competent authorities
13. assistance in providing social services for members and their families,
14. appointment of special committees to perform a task of the Union (historical, social, verification, etc.)
15. supervise the activities of subordinate units,
16. making in the event of death or resignation of the Chairman of the District, the choice among the members of District Management Bureau of the person exercising the duties of the President of the Board, pending a review by the Regional Assembly, elect a new President,
17. powers referred to in paragraphs 10 to  15 may be transferred to the Bureau of the Board.

& 41

Okręg   może   prowadzić   działalność   gospodarczą   dla   realizacji   zadań statutowych lub współpracować z powołaną w tym celu Fundacją.

& 42

Prezes Zarządu Okręgu:

1. reprezentuje Okręg na zewnątrz,
2. kieruje bieżącą działalnością Okręgu, wykonuje uchwały Zarządu Okręgu i składa Okręgowemu Zjazdowi sprawozdanie z jego działalności.

Prezydium Zarządu Okręgu:

1. wybiera   ze   swego   grona   zastępców   Prezesa,   Sekretarza   i Skarbnika,
2. współdziała w realizacji celów Związku i zadań Okręgu,
3. działa jako organ Okręgu przy dokonywaniu czynności prawnych,
4. opracowuje   roczne   preliminarze   i   sprawozdania   budżetowe Zarządu,
5. zarządza majątkiem Okręgu i dysponuje jego funduszami,
6. składa sprawozdania z działalności  Prezydium Zarządowi oraz sprawozdania z działalności zarządu na Okręgowym Zjeździe,
7. prowadzi bieżące sprawy wymienione w § 42 pkt 4,12, 13,14 i 15 Statuteu oraz sprawy zlecone Prezydium przez Zarząd Okręgu.

& 43

Komisję Rewizyjną Okręgu tworzy 3-7 członków, którzy wybierają ze swego grona przewodniczącego i sekretarza. Jest ona organem kontroli działalności władz Okręgu z wyjątkiem orzecznictwa Sądów Koleżeńskich. Członkowie Komisji Rewizyjnej nie mogą pełnić żadnych funkcji w innych władzach Okręgu.

& 44

Do zakresu działania Komisji Rewizyjnej należy:

1. prowadzenie co najmniej raz w roku kontroli całokształtu działalności Zarządu Okręgu ze szczególnym uwzględnieniem gospodarki finansowej i majątkowej,
2. przeprowadzanie kontroli wpływów składek członkowskich z poszczególnych Kół,
3. składanie sprawozdań Okręgowemu Zjazdowi ze swojej działalności i występowanie z wnioskami w przedmiocie udzielenia absolutorium Zarządowi Okręgu,
4. składanie do Zarządu Okręgu wniosków wynikających z kontroli oraz żądanie wyjaśnień,
5. nadzór nad działalnością Komisji Rewizyjnej Kół

& 45

1. Sąd Koleżeński Okręgu tworzy 3-6 członków, którzy ze swego grona wybierają Przewodniczącego i Sekretarza. .
2. Sąd Koleżeński rozpoznaje sprawy w składzie trzyosobowym, stosując odpowiednio przepisy § 37 Statuteu ust. l i 2.

& 46

Władzami Kola są: Walne Zebranie Kola, Zarząd Kola i Komisja Rewizyjna.

& 47

1. Walne Zebranie członków Kola, zwane Walnym Zebraniem jest najwyższą władzą Kola. Stanowią je wszyscy członkowie Kola. Walne Zebranie zwołuje Zarząd Kola.
2. W Walnym Zebraniu mogą uczestniczyć także nie będący członkami Kola przedstawiciele władz Związku i zaproszeni goście - bez prawa głosowania.

& 48

1. Walne Zebranie odbywa się w każdym roku jako Zebranie Sprawozdawcze, zaś co trzy lata jako Zebranie Sprawozdawczo-Wyborcze, dokonujące wyborów Zarząd komisji Rewizyjnej Kola oraz delegatów na Okręgowy Zjazd.
2. Nadzwyczajne walne zebranie Kola zwołuje Zarząd Kola z własnej inicjatywy albo na żądanie Zarządu Okręgu lub Komisji Rewizyjnej a także na wniosek 1/4 ogólnej liczby członków Kola, z podaniem celu jego zwołania. Nadzwyczajne Walne Zebranie winno być zwołane w okresie 30 dni od daty zgłoszenia żądania lub wniosku określającego cel jego zwołania.
3. Termin i porządek obrad winien być podany do wiadomości członków na co najmniej 14 dni przed datą Walnego Zebrania.

& 49

Do zakresu działania Walnego Zebrania należy:

1. rozpatrywanie sprawozdań Zarządu Kola i Komisji Rewizyjnej oraz wniosku Komisji Rewizyjnej w przedmiocie udzielenia Zarządowi absolutorium,
2. ocena działalności Zarządu Kola,
3. wybór Prezesa Zarządu,
4. wybór członków Zarządu i 1-3 zastępców,
5. wybór członków Komisji Rewizyjnej i 2 zastępców,
6. wybór delegatów i ich zastępców na Okręgowy Zjazd, w liczbie ustalonej przez Zarząd Okręgu w proporcji do liczby członków Kola,
7. uchwalanie programu działania Kola i wytycznych określających zadania Zarządu,
8. rozpatrywanie wniosków zgłoszonych przez członków Kola i podejmowanie stosownych uchwał,
9. nadawanie   tytułu   Honorowego   Prezesa   Zarządu   Kola,   na   wniosek zaopiniowany przez Zarząd Okręgu 
10. podjęcie uchwały o rozwiązaniu Kola i sposobie likwidacji majątku,
11. podejmowanie   innych   uchwal   należących   do   kompetencji   Walnego Zebrania.

& 50

Zarząd Kola tworzy Prezes i co najmniej 3 członków Zarządu wybranych przez Walne Zebranie, którzy ze swego grona wybierają Sekretarza i Skarbnika, a w miarę potrzeby 1-3 zastępców.

& 51

Do zakresu działania Zarządu Kola należy:  i

1. kierowanie działalnością Koła i reprezentowanie Kola,
2. wykonywanie zadań Związku z własnej inicjatywy lub zleconych przez Walne Zebranie, władze okręgowe i naczelne,,
3. powoływanie komisji specjalistycznych niezbędnych do stałego wykonywania zadań,
4. zwoływanie walnych zebrań Kola,
5. sporządzanie sprawozdań z działalności organizacyjnej i finansowej Zarządu Kola,
6. występowanie z wnioskami do Zarządu Okręgu o przyjęcie członków lub ich skreślenie,
7. przygotowywanie materiałów służących do weryfikacji wniosków o nabycie uprawnień dla wdów i wdowców po kombatantach.
8. przygotowywanie wniosków o świadczenia socjalne dla członków Kola,
9. występowanie z wnioskami do Zarządu Okręgu o zawieszenie w czynnościach członka zwyczajnego Kola w przypadku stwierdzenia, że członek ten naruszył przepisy Statuteu lub uchwały władz Związku albo działał na szkodę Związku.

Kolo   dla   realizacji   statutowych   celów   może   prowadzić   działalność gospodarczą lub współpracować z powołaną w tym celu Fundacją.

&52

1. Komisję Rewizyjną tworzy 3 do 5 członków wybranych przez walne zebranie, którzy ze swego grona wybierają Przewodniczącego i Sekretarza.
2. Komisja Rewizyjna jest organem kontrolnym Kola, odpowiedzialnym jedynie przed walnym zebraniem Kola i Komisją Rewizyjną Okręgu za swoją działalność.
3. Członkowie Komisji Rewizyjnej nie mogą pełnić żadnych funkcji w innych organach Kola.

&53

Do zakresu działania Komisji Rewizyjnej należy:

1. kontrola całokształtu działalności Zarządu Kola, a w szczególności działalności finansowej i gospodarczej,
2. składanie na Walnym Zebraniu sprawozdań i wniosków dotyczących działalności Zarządu,
3. występowanie z wnioskami do Zarządu Okręgu o zawieszenie w czynnościach członka Zarządu Koła w przypadku stwierdzenia, że członek ten naruszył przepisy Statuteu lub uchwały władz Związku albo działał na szkodę Związku,
4. przedstawianie Zarządowi wniosków wynikających z bieżących kontroli oraz żądanie wyjaśnień.

Rozdział IX

FUNDUSZU I MAJĄTEK ZWIĄZKU

& 54

Majątek Związku stanowią nieruchomości, ruchomości i fundusze. Fundusze składają się ze składek członkowskich i wpisowego, spadków i darowizn, dochodów z działalności statutowej, dochodów z działalności gospodarczej oraz z dotacji i ofiarności publicznej.

& 55

Oświadczenia woli dotyczące zaciągania zobowiązań, nabywania i

rozporządzania majątkiem z zachowaniem warunków określonych przepisami

Statuteu, jak również, dokumenty finansowe, obrotu pieniężnego, rozliczeniowe

i inne, podpisują pod pieczątką Związku:

1. w Zarządzie Głównym    - Prezes lub Wiceprezes i Skarbnik,
2. w Zarządzie Okręgu        - Prezes lub Wiceprezes i Skarbnik,
3. w Zarządzie Kola             - Prezes lub Wiceprezes i Skarbnik.

& 56

Zasady prowadzenia gospodarki finansowej ustala regulamin sporządzony przez Zarząd Główny wspólnie z Główną Komisją Rewizyjną a zatwierdzony przez Zjazd. Regulamin ten obowiązuje wszystkie jednostki organizacyjne Związku.

ROZDZIAŁ X

ZMIANY STATUTU I ROZWIĄZANIE ZWIĄZKU

& 57

Zmiany Statuteu mogą być dokonane   na wniosek Komisji Statuteowej Zjazdu  podstawie propozycji organów Związku oraz delegatów na Zjazd. Uchwalę Zjazd podejmuje zwykłą większością głosów przy udziale co najmniej połowy ogólnej liczby delegatów uprawnionych do głosowania.

& 58

Uchwalę o rozwiązaniu Związku podejmuje Zjazd kwalifikowaną większością dwóch trzecich głosów przy udziale co najmniej połowy ogólnej liczby delegatów uprawnionych do głosowania.

W uchwale o rozwiązaniu Związku Zjazd określi na jaki cel ma być przekazany majątek Związku i powoła komisję likwidacyjną, która przeprowadzi likwidację zgodnie z wytycznymi Zjazdu.

& 59

Zarząd Główny podaje do wiadomości delegatom na Zjazd porządek dzienny dotyczący zmian Statuteu lub rozwiązania Związku na co najmniej 30 dni przed terminem Zjazdu oraz załącza do zawiadomienia projekty uchwal.

Statute obejmuje tekst jednolity z uwzględnieniem zmian uchwalonych przez VI Krajowy Zjazd Delegatów ŚZŻAK w dniu 22 maja 2002 r. i wpisanych do Krajowego Rejestru Sądowego postanowieniem Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy, w dniu 4 grudnia 2003 r., sygnatura

aktWA.XlXNS-REJ.KRS/17774/3/71.SEKRETARZ Zarządu Głównego